Wniosek o fundusz sołecki musi być złożony w terminie określonym w ustawie o funduszu sołeckim, czyli do 30 września.

W przypadku jeśli wniosek zostanie złożony po tym terminie, Wójt odrzuca go z przyczyn formalnych. Sołtys zgodnie z ustawą może wniosek podtrzymać, kierując go za pośrednictwem Wójta do Rady Gminy. Jednak jeśli wniosek został złożony po terminie 30 września, Rada Gminy zobowiązana jest taki wniosek odrzucić.

Uchwała RIO w Warszawie z dnia 6 grudnia 2011 r.

Rada Gminy Kołbiel w uchwale podjętej 27 października 2011 r. uzwględniła wniosek o fundusz sołecki złożony 6 października 2011 r. W grudniu 2011 r. Regionalna Izba Obrachunkowa w Warszawie zdecydowała o unieważnieniu w całości uchwały Rady Gminy:

W przypadku sołectwa Gózd, jak wskazano wyżej, wniosek o przyznanie środków z funduszu sołeckiego na rok 2012 wpłynął do Wójta Gminy Kołbiel po ustawowym terminie, tj. w dniu 6 października 2011 r.

Po odrzuceniu wniosku przez Wójta Gminy, ze względu na przekroczenie terminu jego przekazania i następnie podtrzymanie go przez Sołtysa i skierowanie do Rady Gminy za pośrednictwem Wójta Gminy (art. 4 ust. 5 ustawy o funduszu sołeckim), Rada Gminy Kołbiel po rozpatrzeniu wniosku uwzględniła go, przez co w sposób istotny naruszyła w/w art. 4 ust. 4 ustawy o funduszu sołeckim.

Organ nadzoru nadmienia, że Rada Gminy, jako organ władzy publicznej, zobowiązana jest do przestrzegania zasady praworządności. Dlatego rozpoznając wniosek Sołectwa Gózd nie powinna go uwzględnić, gdyż nie odpowiada on wymogom określonym w przepisach art. 4 ust. 2-4, a konkretnie ust. 4 ustawy o funduszu sołeckim. Niniejszy wniosek zdaniem Kolegium Izby winien być przez Radę Gminy Kołbiel odrzucony.

Materiały źródłowe

Uchwała Nr 26.306.2011 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie z dnia 6 grudnia 2011 roku w sprawie orzeczenia nieważności w całości uchwały Nr XI/66/2011 Rady Gminy Kołbiel z dnia 27 października 2011 roku w sprawie rozpatrzenia wniosku Sołectwa Gózd o przyznanie środków z funduszu sołeckiego, wyodrębnionego w budżecie Gminy Kołbiel na 2012 rok. dostępna jest tutaj.

Unieważniona uchwała Rady Gminy Kołbiel z 27 października 2011 r. dostępna jest tutaj.

Interesują mnie dokumenty dotyczące funduszu sołeckiego. Czy mogę otrzymać je w formie elektronicznej na swoją skrzynkę mailową?

Tak, ponieważ jest to informacja publiczna. Jeśli zażądamy udostępnienia informacji publicznej w formie elektronicznej, urząd zobowiązany jest zrealizować to żądanie. Bądź wykazać, iż urząd nie posiada możliwości technicznych, czyli skanera, aparatu cyfrowego, bądź np. telefonu komórkowego z aparatem fotograficznym. Udzielając odpowiedzi na powyższe pytanie posłużmy się przykładem wniosku Stowarzyszenia Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich (SLLGO), który został  skierowany do burmistrza gminy Szubin w ramach monitoringu funduszu sołeckiego.

Wnioskuję o informację dotyczącą funduszu sołeckiego, żądając  jej w formie elektronicznej…

SLLGO wystąpiło do burmistrza gminy Szubin z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie funduszu sołeckiego. Zażądaliśmy udostępnienia dokumentów w formie elektronicznej, czyli przesłania skanów w formacie .pdf na adres skrzynki mailowej stowarzyszenia.

…organ gminy odmawia – co wtedy?

Burmistrz wydając decyzję poinformował stowarzyszenie, że urząd nie dysponuje odpowiednimi środkami technicznymi by udostępnić informację w sposób wskazany we wniosku, tj. w postaci plików .pdf, a wymienione we wniosku dokumenty zostaną udostępnione do wglądu w siedzibie Urzędu Miejskiego w Szubinie w godzinach pracy urzędu (z uzasadnienia decyzji SKO).

Stowarzyszenie zaskarżyło decyzję burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy.

Stanowisko zajmuje SKO

SKO uchyliło decyzję burmistrza o odmowie udostępnienia informacji, stwierdzając iż urząd ma obwiązek udzielić odpowiedzi na wniosek o informację publiczną w takiej formie, jaką określi sam wnioskujący o informację.

Jeśli urząd zwraca uwagę na problemy techniczne związane ze sposobem udostępnienia, zobowiązany jest wykazać, że nie posiada w całym urzędzie, jak pisze SKO w Bydgoszczy: skanera, cyfrowego aparatu fotograficznego lub nawet telefonu komórkowego wyposażonego w taki aparat. Jeśli żądanie dotyczy elektronicznej formy udostępnienia nam dokumentów (mogą to być np. faktury czy rachunki potwierdzające wydatki z funduszu sołeckiego).

SKO argumentowało, iż […] obowiązkiem organu jest przesłanie informacji publicznej albo przeniesienie jej na odpowiedni, powszechnie stosowany nośnik informacji. Burmistrz Szubina był więc zobowiązany do przesłania żądanej informacji na wskazany adres poczty elektronicznej. Burmistrz Szubina dysponuje bowiem własnym adresem poczty elektronicznej „ugim@ugim.szubin.pl”, na który przekazany został wniosek o udostępnienie informacji publicznej i adres ten został opublikowany na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Gminy Szubin, zatem organ dysponuje możliwościami technicznymi do przekazania informacji w formie elektronicznej. Odrębną kwestią jest format plików wskazanych we wniosku i skoro organ pierwszej instancji, jak sam twierdzi, nie dysponuje możliwościami przygotowania obrazów (skanów) dokumentów w formacie .pff, winien poinformować wnioskodawcę, w jakim formacie może przygotować pliki.

Co z tego wynika dla zwykłego obywatela?

Jeśli interesują nas dokumenty funduszu sołeckiego – możemy zwrócić się do gminy w trybie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, określając formę udostępnienia informacji, np. elektroniczną, która nie wiąże się z żadnymi kosztami po stronie wnioskującego. W razie problemów technicznych wójt, burmistrz czy prezydent nie może tak po prostu odesłać nas do wizyty w urzędzie, lecz zobowiązany jest uzasadnić swoją odmowę udostępnienia informacji. Musi dokładnie wykazać, iż w całym urzędzie nie dysponuje żadnym skanerem, aparatem cyfrowym bądź telefonem komórkowym, jeśli żądamy udostępnienia dokumentów w formie elektronicznej.

Wydając decyzję SKO-43/128/2011 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy wyraźnie napiętnowało działanie burmistrza Szubina, który tak po prostu odsyła wnioskującego do urzędu.

Co więcej, jeśli interesujące dokumenty są już udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP) – urząd zobowiązny jest udzielić nam dokładnej informacji, gdzie w BIP, na stronie www. urzędu owe dane się znajdują. Więcej na ten temat można dowiedzieć się tutaj.

Wniosek o informację publiczną może wystosować każdy, nie podając żadnych(!) danych osobowych. Może być  to wniosek ustny, pisemny, wysłany drogą elektroniczną itp. Jeśli organ, tak jak burmistrz gminy Szubin, będzie chciał wydać decyzję odmowną – zawsze może zwrócić się do wnioskującego o podanie koniecznych do tego danych osobowych. We wszystkich kwestiach związanych z informacją publiczną zapraszamy do korzystania z bezpłatnych porad Pozarządowego Centrum Dostępu do Informacji Publicznej (22 844 73 55, dip@lgo.pl).

Decyzja SKO w Bydgoszczy (sygn. akt SKO-43/128/2011) z 9 stycznia 2012 roku dostępna jest tutaj.

Z rachunkami, umowami i fakturami z funduszu sołeckiego może zapoznać się każdy

Wnioskowana informacja (wydatki ze środków funduszu sołeckiego) stanowi – w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie – informację publiczną stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu. Informacja publiczna to informacja dostępna dla każdego, bez konieczności uzasadniania swojego zainteresowania – każdy może zwrócić się do urzędu gminy z wnioskiem o udostępnienie dokumentów potwierdzających wydatki z funduszu sołeckiego. Takim dokumentem mogą być np. faktury czy rachunki.

Historia sprawy

Burmistrz gminy Morąg odmówił Stowarzyszeniu Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich (SLLGO) udostępnienia informacji publicznej – faktur i rachunków potwierdzających wydatki gminy z funduszu sołeckiego za rok 2010.

Zarząd SLLGO odwołał się od decyzji burmistrza Morąga do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Elblągu.

Rozstrzygnięcie SKO

SKO w Elblągu (sygn. akt Rep. 2778/IP/11) 19 grudnia 2011 r. stwierdziło, iż wszystkie dokumenty potwierdzające wydatki z funduszu sołeckiego, np. rachunki czy faktury stanowią informację publiczną, czyli są jawne i dostępne na żądanie każdej zainteresowanej osoby. Oznacza to również, iż nie ma znaczenia czy mieszkamy w danej gminie czy sołecwie – każdy może zwrócić się z wnioskiem o udostępnienie dokumentów z dowolnej gminy, bez konieczności formułowania uzasadnienia.

Przypominamy również rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, stwierdzającego iż listy obecności z zebrań wiejskich, na których mieszkańcy podejmują decyzje o funduszu sołeckim, są jawne. Decyzja dostępna jest tutaj.

Wszyskie pozostałe dokumenty dotyczące funduszu sołeckiego, takie jak wniosek o fundusz, protokół z zebrania wiejskiego, informacja o wysokości środków także stanowią informację publiczną. Każdy może się z nimi zapoznać. Niezależnie od kontroli obywatelskiej fundusz sołecki podlega także kontroli komisji rewizyjnej gminy, Regionalnej Izby Kontroli czy np. Najwyższej Izby Kontroli.

Wykonując decyzję SKO w Elblągu, 4 stycznia 2012 r. burmistrza Morąga wystosował do SLLGO pismo informujące o udostępnieniu żądanej informacji: dokumentów potwierdzających wydatki z funduszu sołeckiego.

Fragmenty decyzji SKO

[…] Przechodząc do niniejszej sprawy, należy zauważyć, że wnioskowana informacja (wydatki ze środków funduszu sołeckiego) stanowi – w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie – informację publiczną. Nie można tego zakwestionować, albowiem dotyczy ona wydatków ze środków publicznych. Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 udip każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Mając na uwadze treść art. 1 i art. 6 udip, uprawnione jest stwierdzenie, że informacją publiczną jest treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób go dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań.

Wyczerpujące wyliczenie przejawów realizacji jawności gospodarowania środkami publicznymi nie oznacza niedopuszczalności uzyskiwania informacji o publicznej gospodarce finansowej w inny sposób, niż wymienione w art. 34. [ustawy o finansach publicznych] Inne uprawnienia, niewyliczone w powołanym przepisie, dotyczące np. gromadzenia i wydatkowania środków publicznych lub działalności finansowej organów władzy publicznej, stanowią informację publiczną, dostępną w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001. r o dostępie do informacji publicznej (vide Ludmiła Lipiec-Warzecha; Komentarz do art. 34 ustawy o finansach publicznych – ABC 2011; Legalis).

Materiały źródłowe:

Pismo burmistrza Morąga z 4 stycznia 2012 r. informujące o udostępnieniu faktur i rachunków dostępne jest tutaj.

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z 19 grudnia 2011 r. dostępna jest tutaj.

Pismo burmistrza Morąga z 30 listopada 2011 r. dostępne jest tutaj.

Odwołanie SLLGO od decyzji burmistrza Morąga z 21 listopada 2011 r. dostępna jest tutaj.

Decyzja burmistrza Morąga o odmowie udostępnienia informacji publicznej z 9 listopada 2011 r. dostępna jest tutaj.

Wniosek SLLGO o udostępnienie informacji publicznej z 26 października 2011 r. dostępny jest tutaj.

Fot. Flickr; InspiredinDesMoines (CC BY-NC-SA 2.0)

Listy obecności z zebrań wiejskich są informacją publiczną

Czyli muszą zostać udostępnione każdemu – bez konieczności podawania powodu zainteresowania, nie trzeba być również mieszkańcem sołectwa. Każdy może zapoznać się z dokumentem, jakim jest lista obecności z zebrania wiejskiego, jak również z uchwałą zebrania, protokołem czy wnioskiem o fundusz sołecki.

Stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie

W ramach monitoringu realizacji funduszy sołeckich Stowarzyszenie Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich (SLLGO) wystąpiło do wójta gminy Jabłonna z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej m.in. w zakresie list obecności z zebrań wiejskich, na których podejmowane były decyzje o wydatkowaniu środków z funduszu sołeckiego. Wójt gminy Jabłonna wydała decyzję odmowną w zakresie udostępnienia list obecności. SLLGO zaskarżyło decyzję wójta do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Warszawie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia 25 października 2011 r. znak KOA/2757/Pi/11 uchyliło decyzję wójta gminy Jabłonna i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia wójtowi. W uzasadnieniu swojej decyzji SKO stanęło na stanowisku, iż listy obecności, zawierające dane osobowe mieszkańców gminy Jabłonna mogą być udostępnione wnioskodawcy, albowiem dotyczą one publicznej sfery działalności osób uczestniczących w zebraniach wiejskich. Po otrzymaniu decyzji SKO wójt gminy Jabłonna udostępnił żądane przez SLLGO listy obecności.

Fragment uzasadnienia decyzji SKO (KOA/2757/Pi/11)

Obrady i uchwały podjęte przez zebranie wiejskie należą bez wątpienia do sfery publicznej, o czym świadczy art. 70 Konstytucji RP, zaś z art. 36 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym wynikają funkcje publiczne zebrania wiejskiego. Należy zatem przyjąć, że zebranie wiejskie wykonując zadanie publiczne, gospodarując środkami publicznymi pełni funkcje publiczne, o których mowa w uzasadnieniu powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Nie ma przy tym rozstrzygającego znaczenia to, że organ ten nie pochodzi z powszechnych wyborów. W związku z tym nie ma przeszkód prawnych do ujawnienia przez organ gminy na żądanie Stowarzyszenia Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich informacji publicznej w postaci listy obecności osób biorących udział w zebraniu wiejskim. Ujawnienie takiej informacji, w tym imion i nazwisk osób obecnych na zebraniu wiejskim nie narusza prawa do prywatności tych osób, ani prawa do ochrony danych osobowych.

[…]

Listy obecności, zawierające dane osobowe mieszkańców gminy Jabłonna mogą być udostępnione wnioskodawcy, albowiem dotyczą one publicznej sfery działalności osób uczestniczących w zebraniach wiejskich.

Decyzja SKO z dnia 25 października 2011 r. znajduje się tutaj.

Wszystkie pisma dotyczące sprawy znajdują się tutaj.

Monitoring funduszy sołeckich

Informacje uzyskane zostały w ramach prowadzonego przez SLLGO monitoringu funduszy sołeckich.