Witnica – gmina, która ma fundusz sołecki

Zalety i wady funkcjonowania funduszu sołeckiego w gminie Witnica  – to prezentacja Pawła Pisarka, sekretarza gminy Witnica,  którą autor przedstawił przedstawił podcas konferencji Partycypacja społeczna – obszary, warunki, możliwościi zorganizowanej w październiku 2008 roku przez Stowarzyszenie Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich,

Poniżej zamieszczamy również informacja na temat funduszu sołeckiego w gminie Witnica, pochodząca z serwisu www.samorzad.pap.pl:


Stworzenie funduszu sołeckiego wcale nie musi ograniczać możliwości rozwojowych i inwestycyjnych gminy. Doskonałym przykładem tego jak z powodzeniem może funkcjonować fundusz sołecki jest gmina Witnica (woj. lubuskie).

W 2000 r. rada gminy podjęła uchwałę, która zagwarantowała sołectwom położonym na terenie gminy Witnica środki na działalność. Kwotę przekazywaną z gminnego budżetu dla każdego sołectwa wyliczono mnożąc przyznaną stawkę (wówczas 8 zł) przez liczbę mieszkańców.

Jak tłumaczy Eugeniusz Kurzawski, zastępca burmistrza gminy Witnica uchwała zafunkcjonowała od 2000 r., jednak w międzyczasie (2005 r.) okazało się, że trzeba ją udoskonalić, ponieważ całkowita dowolność dana sołectwom w zakresie dysponowania środkami finansowymi i liczenie na dostosowanie się do obowiązujących przepisów oraz racjonalność w wydatkowaniu to elementy, które nie w każdej Radzie Sołeckiej znajdują zrozumienie.

Dlatego, jak podkreśla Kurzawski, konieczna była kolejna uchwała w sprawie zasad finansowania sołectw, regulująca, na co można wydatkować otrzymywane środki finansowe. Nowe przepisy określiły nie tylko cele, ale i uporządkowały system przekazywania i kontroli finansów sołeckich.

– Obecnie kwestie formalno-prawne są usystematyzowane i nie przynoszą problemów, choć w dalszym ciągu cele, na jakie poszczególne wsie przeznaczają swe pieniądze, są bardzo różne i nie zawsze w pełni aprobowane przez radnych. To jednak są koszty zmian i nowości – tłumaczy zastępca burmistrza.

Szczegółowe regulacje możliwości dofinansowania inicjatyw w sołectwach obrazuje poniższy wyciąg z uchwały:

§ 13. 1. Posiadane przez sołectwo środki finansowe mogą być wydatkowane na:

1) prowadzenie inicjatyw służących poprawie estetyki oraz stanu ochrony środowiska, a w szczególności:
a) prowadzenie sołeckich konkursów, których celem jest podniesienie poziomu estetycznego sołectwa,
b) konserwacje i remonty gablot informacyjnych, kaplic i krzyży przydrożnych oraz innych obiektów użyteczności publicznej i małej architektury,
c) pielęgnację zieleni komunalnej oraz terenów użyteczności publicznej w sołectwie,
d) wykonywanie nasadzeń zieleni trwałej na terenach należących do gminy,
2) finansowanie działalności merytorycznej wiejskich świetlic środowiskowych, jeżeli w danym sołectwie zostały powołane,
3) kulturę i sport masowy:
a) dofinansowanie inicjatyw na rzecz lokalnego środowiska, prowadzonych przez placówki oświatowe i kościoły wyznaniowe działające na terenie sołectwa,
b) organizowanie przez radę sołecką uroczystości i imprez masowych dla mieszkańców sołectwa,
c) prowadzenie drobnych inwestycji tworzących lub poprawiających infrastrukturę sportową, rekreacyjną lub kulturalną sołectwa, a w szczególności montaż ławek, urządzanie placów zabaw dla dzieci, prace konserwatorskie i zakupy wyposażenia świetlic wiejskich, klubów i sołeckich obiektów sportowych, itp.,
4) finansowanie organizacji społecznych działających na terenie sołectwa:
a) wyposażanie organizacji i stowarzyszeń działających w sołectwie w niezbędny sprzęt, a w szczególności zakupy drobnego wyposażenia dla jednostek OSP, zakupy sprzętu sportowego dla wiejskich klubów sportowych, zakupy przeznaczone dla kół gospodyń, chórów, itp.,
b) wspieranie finansowe inicjatyw na rzecz mieszkańców sołectwa prowadzonych przez organizacje działające na jego terenie,
c) dofinansowanie bieżącej działalności stowarzyszeń i organizacji działających na terenie sołectw,
d) inne cele mieszczące się w kompetencjach gminy i jej jednostek pomocniczych określone w Ustawie.

2. Sołectwo w ramach posiadanego budżetu musi zapewnić środki na utrzymanie wiejskiej świetlicy środowiskowej, w zakresie finansowania działalności merytorycznej, w przypadku jej powołania w wysokości minimum 20% budżetu sołectwa.

§ 14. Sołectwo nie może finansować z dochodów własnych następujących działalności:
1) statutowej placówek oświatowych;
2) działalności kościołów wyznaniowych;
3) gospodarczej prowadzonej przez osoby fizyczne lub osoby prawne;
4) wynagrodzeń wypłacanych na podstawie umowy o pracę i umowy zlecenie;
5) zakupów alkoholu, papierosów i innych używek;

– Możliwość samodzielnego dysponowania przez poszczególne sołectwa swoim własnym budżetem, możliwość decydowania o najważniejszych kierunkach wydatkowania pieniędzy, spowodowała wzrost aktywności lokalnych grup społecznych – uważa Kurzawski.

– Początkowo, podczas zebrań wiejskich trwały dyskusje, a nawet kłótnie, gdyż nie patrząc na interes wsi, grupa mająca większość próbowała skierować finanse na cele sobie najbliższe – wspomina zastępca burmistrza.

– Do dziś mają też miejsce sytuacje, gdy jedno, czy drugie sołectwo obiera kierunek bardziej konsumpcyjny, niż inwestycyjny, oczywiście na mikro skalę, ograniczoną wielkością środków. Jednak większość wsi nauczyła się już, że otrzymywane pieniądze pozwalają na realizację niewielkich, ale często ciekawych i oczekiwanych inicjatyw i pomysłów, albo mogą stanowić udział własny w większym przedsięwzięciu – dodaje Kurzawski.

Wśród przykładów takich inicjatyw burmistrz wymienia m.in.: reaktywację i utworzenie nowych kół gospodyń, skupiających różne grupy wiekowe i mające wiele pomysłów na ożywienie życia wsi, powstanie dwóch chórów, które dziś z powodzeniem występują w regionalnych konkursach, założenie nowego klubu sportowego wraz z kompleksową renowacją płyty boiskowej ze specjalnym systemem nawadniania.

Do tego aktywni mieszkańcy, poprzez radnych lub swe Rady Sołeckie, spowodowali, że gmina wykonała kapitalny remont 5 świetlic wiejskich, wyposażając je w potrzebne sprzęty, aby ludzie mieli miejsce do spotkań, wspólnych imprez i prezentacji. – Mając bazę (świetlice) i mając budżet, można organizować lokalne wydarzenia, stąd na wsiach w ciągu roku mają miejsce różnorodne formy wspólnych spotkań (Dzień Kobiet, dożynki, festyny letnie, związane ze Świętami Bożego Narodzenia, czy Wielkanocą, pieczony ziemniak, przeglądy chórów, zawody sportowe).

Co ważne, decyzję o ich organizacji podejmuje nie gminny Dom Kultury, a sami mieszkańcy – zaznacza burmistrz i dodaje, że w jednej wsi grupa mieszkańców napisała projekt na konkurs finansujący lokalne inicjatywy i pozyskała dotację pozwalającą na budowę niewielkiej sceny przy świetlicy wiejskiej.

– Powyższe przykłady pokazują, jak decyzja o przekazywaniu sołectwom środków finansowych do samodzielnego dysponowania wpłynęła na kształtowanie się zupełnie nowych postaw i nowej świadomości mieszkańców z pozornie nieaktywnych wiejskich obszarów. Program, wymyślony 8 lat temu działa z powodzeniem do dziś, aktualnie na wsie przekazywana jest kwota 10 zł na mieszkańca – podsumowuje burmistrz Kurzawski.

 

Tekst pierwotnie zamieszczono na serwisie samorzad.pap.pl.

Autor/ka: Darek Kraszewski

  • Roman

    Korzystne przykłady, które można wykorzystać w swojej Gminie i Sołectwie.
    Będę się wzorował na tych cennych przykładach.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *